Kanola yağı tehlikeli mi? Faydası ya da zararı var mı?

Kanola yağı tehlikeli mi? Faydası ya da zararı var mı? Kanola yağı, kolza bitki tohumlarından, tohumların genetik yollarla ıslah edilmesiyle elde edilmiş bir yağdır. İlk önce Kanada taraflarında geliştirilip tüm dünyaya buradan yayılmıştır. Kanola yağı uzun yıllar makinelerde özellikle de buharlı makinelerde makine yağlama amaçlı kullanılmış ve 1950 yıllarından sonrada, market raflarında bitkisel bir gıda yağı olarak yer almaya başlamıştır.

Kanola yağının zararları nelerdir?

Kolza; bitkiler içinde en zehirli olan bitkilerden biridir. Öyle ki zehirli olduğundan dolayı hayvanlar bile bu bitkiyi yemezler.Bitkisel bir yağ olduğu için kullanımı yaygınlaşmaya başlamış olsa da yağ üzerinde yapılan araştırmalar hala son bulmamıştır. Hayvanlar üzerinde yapılan bazı deneylerde yağın insan sağlığına zararlı olabileceğine dair bulgular saptanmıştır. Kalp hasarlarına sebep olması en önemli zararı olup, bunun yanında insan ve hayvanlarda anfizem etkisi yapması, kansızlık, kabızlık, aşırı duyarlılık, körlük gibi hastalıklara neden olabildiği bulunmuştur. Bu zararların ortaya çıkması ile bazı ülkelerde satışı ve kullanımı yasaklanmıştır. Yasak olduğu dönemlerde ( İngiltere ve Avrupa’da 1881-1996 yılları arasında) insanlar kullanılmayıp hayvan yemlerinde kullanıldığında hayvanlarda “deli dana” hastalığı görülmüştür.Kanola yağının zararları, fareler üzerinde yapılan araştırmalarda da kanıtlanmıştır. Kalp, böbrek ve böbrek üstü bezlerinde bu yağın kullanımına bağlı etkiler gözlenmiştir. Farelere yağ verildiği sürece organlardaki doku kayıplarının devam ettiği görülmüştür. Ayrıca farelerin bağışıklık sistemleri de zayıflamıştır.Kanola yağının içeriğinde yoğun olarak erusik asit bulunmaktadır. Bu asitte akciğer kanserine, sinir ve kan dolaşım sisteminde bozukluğa da neden olabilmektedir. Bu kadar zararlı olmasının en temel sebeplerinden birisi de kanolanın trans yağ olmasıdır. Zararları bir hayli fazla olan kanola yağının margarinlerde kullanılması ise daha büyük zararlara yol açabilmektedir.

Kanola yağının faydaları nelerdir?

Yukarıda hep zararlarından bahsedilen kanola yağının şu an kullanılan kanola yağlarında olmadığını hatırlatalım. Çünkü şu anda piyasada satılan kanola yağları, kolza bitkilerinin olumsuzluklarından arındırılmış, kanola yağlarındaki erosik asit oranıda % 40’tan % 0.1 oranlarına kadar düşürülmüştür. Bu yüzden, bu kadar düşük bir oranda insan sağlığına olumsuz etki oluşturmamaktadır.Kanola yağının olumlu yönlerinden biri doymuş yağ oranının düşük olmasıdır. Doymuş yağ oranı; zeytinyağında % 15, ay çiçek yağlarında %12 iken bu oran kanola yağında % 7 civarındadır. Kanola yağındaki doymuş yağ oranının düşük olması ve içeriğinde omega-3 yağ asidi bulunması sağlığa faydalarındandır.Kanola yağında aynı zamanda tekli doymamış yağ oranı da düşüktür. Tekli doymamış yağlar ise kandaki kötü kolesterolü (LDL) engelleyerek sağlıklı yaşamda rol aldıklarından tercih edilmektedir.Kanola yağının bir diğer tercih sebebi de diğer yağlara oranla ısıya karşı daha dayanıklı olmasıdır. Bu özelliğinden dolayı da kızartma yağı olarak tercih edilmektedir.